Laurent Hellebaut: "Ondernemingen zullen de regelgevingsgolf gaan voelen"

Wat is je opdracht bij Agoria?
Laurent Hellebaut: In overleg met de betrokken experts bij Agoria coördineer ik alle Europese dossiers waarin Agoria een standpunt inneemt.  Concreet gaat het erom in de massa Europese regelgevingsdossiers die onze sectoren aangaan te bepalen welke dossiers prioritair zijn, op welke dossiers we als Belgische federatie willen werken en direct of indirect invloed willen uitoefenen. Daarnaast coördineer ik de contacten met de Belgische autoriteiten die een rol spelen in het Europese besluitvormingsproces.

Wat zijn nu die prioritaire dossiers voor de ondernemingen?
Laurent: Bij Agoria volgen we een honderdtal Europese regelgevingsdossiers op een groot aantal domeinen.  Die dossiers kunnen meer of minder belangrijk zijn, afhankelijk van de activiteit van de ondernemingen en de markten waarop ze actief zijn. Momenteel zijn we bezig met de Critical Raw Materials Act of nog de Net Zero Industry Act, een verordeningsvoorstel om de productiecapaciteit van groene technologie in de Europese Unie te vergroten.

De afgelopen drie jaar zien we een regelgevingsgolf op ons afkomen die verband houdt met digitale transitie, milieu en open strategische autonomie. Dat laatste thema heeft betrekking op zowel het handelsbeleid als het Europees industriebeleid. De Europese Unie werkt aan een strategie om de afhankelijkheid van de EU op bepaalde gebieden te verkleinen en tegelijk een open handelsbeleid te handhaven. Al die dossiers zullen een blijvende impact hebben op de werking van onze ondernemingen. 

Wat zijn de actiemiddelen van Agoria om invloed uit te oefenen op de Europese regelgevingsdossiers?
Laurent: Enerzijds is er onze expertise. Agoria heeft heel wat experts in huis die ieder op hun eigen domein en in dialoog met de leden standpunten bepalen, die we vervolgens verdedigen. Anderzijds maken we deel uit van een uitgebreid netwerk van Europese industriële comités waarmee we voortdurend in contact staan en die we informeren over standpunten, algemene of technische opmerkingen bezorgen, enz., op basis waarvan ze het standpunt van de Europese industrie kunnen consolideren.

Geven ondernemingen zich voldoende rekenschap van die dossiers?
Laurent: Sommige wel, maar we moeten waarschijnlijk nog meer doen om het besef te vergroten. De komende weken en maanden zullen we de nadruk leggen op informeren en bewustmaken van de ondernemingen, en met name wat de inhoud van die Europese voorstellen betreft.  Geef het een tot drie jaar, maar ze zullen een steeds grotere impact hebben op de werking van onze ondernemingen.

We staan dan ook voor twee uitdagingen: niet alleen de belangen van onze lidbedrijven zo goed mogelijk behartigen in het besluitvormingsproces, maar ook de ondernemingen informeren over wat die regelgeving inhoudt.  We denken daarbij in het bijzonder aan kmo's, die waarschijnlijk minder menselijke resources hebben om die hele regelgevingsgolf te verwerken. Het is dan ook op hen dat we onze inspanningen zullen concentreren. 

De communicatie loopt dus van Agoria naar zijn leden, maar gaat het ook andersom? Komen ondernemingen met vragen bij jou? 
Laurent: Ja, het is een echte dialoog, en we hebben de inbreng van de ondernemingen ook nodig om hen goed te kunnen vertegenwoordigen. Maar de Europese procedures zijn complex en soms moeilijk te volgen. We krijgen dan ook vragen van ondernemingen die willen weten waar we staan i.v.m. een of ander wetgevingsvoorstel of die willen dat we een specifiek regelgevingsdossier volgen. 

Je hebt het over een Europese wetgevingsgolf. Is dat iets recents of is het altijd al zo geweest? 
Laurent: Heel wat regelgeving waaraan momenteel wordt gewerkt, maakt deel uit van een werkprogramma voor de regeerperiode 2019-2024, dat vóór de covidcrisis werd bepaald.  Ze komt niet onverwacht, maar ze vormt een ongeziene hervormingsagenda die zowel de groene als de digitale transitie in de komende jaren bestrijkt.

De pandemie en de oorlog in Oekraïne hebben deze ambities niet getemperd. Integendeel, op het gebied van energie zijn de doelstellingen zelfs nog aangescherpt. Door de twee crisissen zijn ook nieuwe trends ontstaan, zoals de grotere flexibiliteit inzake staatssteunregelingen om de economie te ondersteunen. Zo kon tijdens de covidperiode of de energiecrisis de continuïteit van de ondernemingen worden verzekerd (afhankelijk van het land), maar nu wordt dit ook aangewend om de Europese productiecapaciteit op kerndomeinen zoals halfgeleiders of groene technologieën te vergroten.  Dit beleid steunt niet op gecentraliseerde Europese financiering: de middelen om de verwerkende sectoren te ondersteunen worden ter beschikking gesteld in de nationale begrotingen, waardoor de concurrentievoorwaarden afhankelijk dreigen te worden van het land en de begrotingsmarge... Ik denk dat we ons deze trend en de mogelijke gevolgen voor onze sector drie jaar geleden niet hadden kunnen voorstellen.

Wat zijn de voornaamste aanbevelingen van Agoria op Europees niveau om het concurrentievermogen van onze industrie te ondersteunen?
Laurent: Als we het over industriebeleid hebben, moeten we om te beginnen kijken naar álle factoren die het concurrentievermogen beïnvloeden.  Het gaat dus niet alleen om overheidssubsidies maar ook om toegang tot internationale markten, toegang tot talent (alles wat met opleiding te maken heeft), administratieve vereenvoudiging (bijv. vergunningsprocedures, administratieve belasting die voortvloeit uit de regelgeving), energieprijzen enz. Kortom, voor ons moet een industriebeleid steunen op een holistische aanpak. Er mag niet worden gefocust op één element maar er moet rekening worden gehouden met alle factoren die invloed hebben op het concurrentievermogen van een onderneming. 

En dat brengt me bij het tweede belangrijke punt voor Agoria als Belgische federatie, namelijk dat er sprake moet zijn van een echt gelijk speelveld op intra-Europees niveau, d.w.z. dat billijke concurrentievoorwaarden worden gegarandeerd op de Europese markt. We stellen echter vast dat de mogelijkheid waarover lidstaten beschikken om bepaalde industriesectoren subsidies toe te kennen ongunstig is voor België, dat een vrij kleine nationale markt heeft en beperkte budgettaire speelruimte heeft in vergelijking met andere grote markten zoals Duitsland (met grotere budgettaire reserves).

Dit is een van de thema's tijdens Boarding for Business, het corporate event van Agoria en Sirris op 24 mei. Ik neem aan dat je de lidbedrijven aanmoedigt om erbij te zijn? 
Laurent: Uiteraard!  Dit event is een unieke gelegenheid om de aandacht van een groot deel van onze lidbedrijven te trekken en hen te sensibiliseren voor belangrijke ontwikkelingen op het gebied van Europese strategische autonomie, industriebeleid, onze handelsbetrekkingen met derde landen enz. en vooral om van gedachten te wisselen met andere ondernemingen die waarschijnlijk voor vergelijkbare uitdagingen staan. 

• Boarding for Business - 24 May 2023 - Skyhall Brussels Airport : informatie en inschrijven

Een keer per maand publiceert Agoria in zijn newsletter "The Blue Note" een overzicht van alle Europese dossiers die Agoria volgt en de voortgang daarin. Wij nodigen u van harte uit om deze maandelijkse publicaties te lezen, waarin de meeste van onze acties aan bod komen, mét de namen van de contactpersonen die u nader kunnen informeren over deze dossiers.  Lees: Agoria Europe: onze voornaamste acties in maart 2023.

1-op-1 met ...

In deze rubriek laten we u telkens kennismaken met een van onze experts: wie is hij/zij? Wat is zijn/haar rol binnen Agoria? Wat zijn de actuele hete hangijzers in zijn/haar vakgebied? En vooral, hoe kan hij/zij u helpen uw doelstellingen als Agoria-lidbedrijf te bereiken?