Vlaams Klimaatplan: kansen & kanttekeningen voor onze technologiebedrijven

Technologie als sleutel tot klimaatoplossingen

Het Vlaams Klimaatplan bevestigt dat technologie cruciaal is om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Vlaanderen rekent onder meer op digitalisering, slimme netten, elektrificatie, hernieuwbare energie en circulaire productie om de doelstellingen te halen.
Om de klimaatdoelstellingen te halen, tonen de cijfers opvallend duidelijke verschillen tussen sectoren:

Industrie & gebouwen op koers voor klimaatdoelen

Gebouwen en industrie liggen op klimaatkoers. Als de huidige trend zich doorzet, gaan gebouwen richting een uitstootdaling van zo’n -5% meer dan vereist, en industrie zelfs richting -50% extra reductie.

Transport en landbouw blijven achter. Deze sectoren moeten nog een stevige versnelling maken, met een bijkomende uitstootdaling van 20 tot 30% nodig om de doelstellingen in 2030 te halen. Afval draagt, tot slot, proportioneel veel minder bij aan de totale uitstoot, maar ook hier is bijkomende inspanning nodig. Gezien het relatief kleine aandeel van deze sector moet de prioriteit echter vooral liggen bij transport en landbouw.

Positieve punten

1. Technologie en innovatie centraal
   Vlaanderen erkent het belang van technologie en innovatie als motor voor de klimaattransitie.
2. Steun voor elektrificatie en digitalisering
   Bedrijven kunnen rekenen op steunmaatregelen voor elektrificatie en digitalisering.
3. Versnelde netversterking
   Er komt versneld werk van de uitbouw van energie-infrastructuur en netcapaciteit.
4. Industriebeleid met partnerschappen
   Er is aandacht voor industriebeleid via transitiepartnerschappen om bedrijven te ondersteunen in de omschakeling.
5. Steun voor industriële warmtepompen en tax shift
   Positieve stappen richting fiscale ondersteuning, onder andere via de tax shift en steun voor warmtepompen in de industrie.
6. Premies voor elektrische vrachtwagens bij kmo’s
   Specifieke premieregelingen voor ongeveer 500 elektrische vrachtwagens bij kleine ondernemingen.
7. Praktische steun voor elektrische vrachtwagens
   De aanpassing van LZV-regelgeving (lengte/gewicht) verlaagt praktische drempels voor e-trucks.
8. CO₂-gedifferentieerde kilometerheffing voor vrachtwagens
   Invoering vanaf 2026 kan helpen richting zero-emissie, mits dit geen algemene kostenverhoging betekent.
9. Renovatieverplichting voor gebouwen blijft behouden
   De verplichte renovaties blijven in het plan en vormen een belangrijke hefboom voor energiebesparing en klimaatimpact.
10. Gerichte steun voor industrie zonder overregulering
    Er komen niet te veel extra verplichtingen, maar wél extra steun via energie-audits, scans en innovatieve steunmaatregelen zoals Contracts for Difference voor kleinere bedrijven.

Verbeter- en aandachtspunten 

1. Laadinfrastructuur voor vrachtwagens ontbreekt
   Er ontbreken concrete plannen voor voldoende laadpalen voor vrachtvervoer.
2. Onvoldoende visie op waterstof voor zwaar transport
   Vlaanderen moet duidelijker maken hoe waterstof een rol kan spelen in langeafstandstransport.
3. Te veel studies, te weinig actie
   Veel energiescans leiden niet tot concrete veranderingen. Ondersteuning moet leiden tot actie, niet blijven hangen in studies.
4. Meer focus op energie-efficiëntie en flexibiliteit
   Er is te weinig aandacht voor hoe het volledige potentieel van energie-efficiëntie en flexibiliteit benut kan worden.
5. Netversterking moet ook mobiliteit ondersteunen
   Plannen voor netuitbreiding moeten expliciet rekening houden met de noodzakelijke laadinfrastructuur.
6. Beter gebruik van data voor slim energiebeheer
   Vlaanderen moet inzetten op realtime data-uitwisseling tussen netbeheerders, mobiliteitsactoren en bedrijven om slimme sturing van het net mogelijk te maken.
7. Verplichte vaste energiecontracten werken averechts
    

De verplichting voor grote energieleveranciers om vaste contracten aan te bieden is overbodig en kan leiden tot prijsstijgingen doordat risico’s doorgerekend worden aan bedrijven.

“Het nieuwe Vlaamse Klimaatactieplan bevat veel goede, maar zeker ook mindere elementen. Bedrijven krijgen meer steun om te investeren in innovatie en energie-efficiëntie, wat helpt om concurrentieel te blijven. Maar er blijven ook zorgen: de regels rond CO₂-heffingen blijven vaag, de toegang tot subsidies is vaak complex en trage vergunningen kunnen projecten blijven vertragen. En maatregelen zoals verplichte vaste energiecontracten kunnen net een averechts effect hebben. Onze technologiebedrijven willen de klimaat- en energietransitie mee waarmaken, maar vragen rechtszekerheid, snelheid en een voorspelbaar energie netwerk en dito prijzen. Zo kunnen we samen klimaatwinst boeken én jobs en investeringen hier houden,” zegt Jolyce Demely, algemeen directeur van Agoria Vlaanderen.