Trends en toekomst van de Belgische ICT-bedrijven
71,7 miljard euro omzet, 130.000 jobs
De Belgische ICT-bedrijven worden traditioneel opgedeeld in vier hoofdcategorieën: ICT-diensten en -oplossingen, de ICT-maakindustrie, de ICT-groothandel en de telecomsector. Als je kijkt naar het aantal jobs en omzet, is de ICT-dienstensector veruit de grootste in België, met bijna de helft van de omzet en tweederde van de jobs. In totaal zijn de Belgische ICT-bedrijven samen goed voor 71,7 miljard euro omzet, 130.000 jobs en 4,8% van het Belgische BBP.
Enorm productieve sector
Hoewel relatief beperkt in omvang vergeleken met andere landen is de Belgische IT-sector een enorm productieve sector. Niet alleen is de toegevoegde waarde per IT-werknemer erg hoog, ze is zelfs de hoogste van de hele EU, zo blijkt uit cijfers van Eurostat. We staan niet vaak bovenaan een Europese vergelijking, dus daar mogen we best trots op zijn. Met gemiddeld 2,3% van de jobs heeft de ICT-sector bovendien gemiddeld 9,2% van de groei van onze Belgische economie van de voorbije 30 jaar voorzien. Daarom is Agoria ervan overtuigd dat de oplossingen voor veel van onze economische uitdagingen in een sterkere, grotere ICT-sector liggen. Een grotere en groeiende ICT-sector trekt de hele economie voort.
Laagste omzetgroei in 10 jaar, jobmotor sputtert
Waar de omzet de voorbije 10 jaar met ongeveer 5% per jaar toenam, zagen we vorig jaar een stijging van amper 1,9%. Nog altijd een groei en dus niet zo erg, zou je dus denken. Alleen gaat het om de laagste omzetgroei in 10 jaar tijd, zelfs lager dan coronajaar 2020.
Ook de jobmotor begon daardoor te sputteren. De ICT-sector was tien jaar lang goed voor een nettojobcreatie van 3000 jobs per jaar. Het laatste jaar waarin er geen netto groei van aantal jobs was, was 2013. Waar de ICT-bedrijven de voorbije 11 jaar een absolute groeimotor waren voor werkgelegenheid, kwam in 2024 een einde aan die opmars: in 2024 tonen de RSZ-cijfers een verlies van 1750 jobs.
Voor 2025 verwacht de studiedienst een omzetgroei van 3,4% en een stagnering van het aantal jobs (-180).
Scale-ups en start-ups: recordjaar achter de rug
Gelukkig lijkt de startup en scale-upmotor wél nog op volle toeren te draaien: qua kapitaalrondes was 2024 een recordjaar. Er is dus, ondanks een minder jaar over de hele sector heen, ook nog veel optimisme en toekomstgeloof te vinden in de sector. De Belgische techsector beleefde vorig jaar een succesvol investeringsjaar met een recordbedrag van €1,43 miljard. Het opgehaalde bedrag was bijna het dubbele van de €738 miljoen die in 2023 werd opgehaald en overtreft, zij het nipt, het vorige recordjaar 2022 (€1,41 miljard). Ongeveer de helft van de investeringen ging naar bedrijven met een AI-component.
AI: dankzij expertise naar 3 keer meer omzet
België heeft dan misschien geen eigen OpenAI of Mistral, de Belgische ICT-bedrijven zijn wel massaal en snel op de AI-trein gesprongen. Bovendien is ons land traditioneel sterk in B2B-diensten en hebben we al jaren ervaring met machine learning binnen industriële processen. Met die ervaring en expertise kan ons land, mede dankzij zijn vele digitale experten, véél uit AI halen en de komende jaren sterk groeien.
Op basis van ons wereldmarktaandeel en de verwachte groei ziet de Studiedienst van Agoria de omzet van de Belgische AI-sector tegen 2030 verdriedubbelen tot bijna 10 miljard euro.
België, een echt cyberland
Voor cybersecurity bokst België bijna twee keer boven zijn gemiddelde economische gewicht: het aandeel van de Belgische cyberbedrijven op de wereldmarkt is bijna twee keer groter dan dat van de gehele ICT-sector. Dat komt door de aanwezigheid van internationale hoofdzetels en organisaties als de NAVO en de Europese instellingen, maar ook door de in vergelijking met andere landen grotere publieke sector, gezondheidszorg, farmasector en financiële instellingen. In al die sectoren geldt een hoge vraag naar cybersecurity, waar Belgische bedrijven handig op inspelen.
Volgens cijfers van Statista, Gartner en IDC en berekeningen van de Studiedienst van Agoria kan de Belgische cybersecuritymarkt, die vandaag goed is voor 3,1 miljard euro omzet, tegen 2030 verdubbelen in omvang tot 6,3 miljard euro.
Digitale topinfrastructuur, het belangrijkste wegennet
Wat de bouw van ons wegennet 100 jaar geleden was, dat is de bouw van ons digitaal wegennet vandaag. Onze hele economie draait erop. Tussen 2020 en 2030 investeert de Belgische telecomsector bijna 10 tot 15 miljard in de digitale infrastructuur die we de komende 5 decennia zullen gebruiken.
Is België ook een datacenterland? Ons land bekleedt qua capaciteit de 9e plaats in Europa, bovengemiddeld goed dus. De sector trekt momenteel ook veel investeringen aan: alleen al volgend jaar vergroot de capaciteit in België met 50% vergeleken met 2024. De datacenters zullen naar verwachting met 8% groeien de komende jaren, wat neerkomt op een omzetgroei van 2,3 miljard (2024) naar 3,7 miljard in 2030.
"Goede student kan rest van de klas meetrekken"
Op enkele lichtpuntjes na beleefde de Belgische ICT-sector het moeilijkste jaar van het afgelopen decennium. Bart Steukers besluit: “Onze IT-sector is zoals de beste student van de klas: hij trekt zijn plan en presteert uitstekend, maar niemand kijkt er nog echt naar om. Als we willen dat onze IT-bedrijven niet alleen blijven excelleren, maar ook de rest van de klas mee vooruit kunnen trekken, moet de overheid het juiste kader creëren: meer flexibele verloning om talent aan te trekken en te houden en meer investeringen in topinfrastructuur faciliteren.”“We hebben nood aan nog meer kampioenen die de rest van het ecosysteem meetrekken. We hebben een sterk ecosysteem, maar spelen dat onvoldoende uit internationaal. We missen een duidelijke strategie en marketing om dat internationaal uit te dragen. Landen zoals Portugal tonen hoe een gerichte aanpak zichtbare resultaten kunnen opleveren. Ze hebben een minder sterke ICT-sector, maar staan wel beter bekend als tech-hub dan wij. Agoria wil de Belgische ICT-bedrijven internationaal meer op de kaart zetten. Dat doet de technologiefederatie door deze maand Tech Belgium te lanceren. Met de TECH BELGIUM- ecosystemen willen we onze Belgische technologie promoten en connecteren. We hebben veel troeven, maar we moeten ze meer laten zien.”, besluit Bart Steukers.
