De impact van de coronacrisis op de productiecapaciteit is bij Helioscreen vrij beperkt gebleven. Het bedrijf zet dan ook al langer dan vandaag in op digitalisering, zowel voor de zonweringstextiel producerende weverij, als voor de ondersteunende administratieve functies zoals inkoop en planning. Stefaan Claeys, operations manager van Helioscreen, en Yves Bourgeois van hun digitaliseringspartner Factry delen met ons hun beste tips.


De Belgische maakindustrie heeft het niet gemakkelijk. Onze maakbedrijven rapporteren ten gevolge van de coronacrisis verschillende problemen. Zo kan de productieketen verstoord zijn omdat internationale leveranciers niet langer kunnen leveren. Voor andere bedrijven vormt het moeten naleven van social distancing-maatregelen dan weer een knelpunt.  Dat laatste is veel eenvoudiger voor maakbedrijven die reeds eerder sterk ingezet hebben op digitalisatie van de productie, zoals de weverij van het Lokerse bedrijf Helioscreen. Helioscreen verkoopt en/of installeert zonwering voor de projectmarkt in België en produceert zonweringstextiel voor de wereldwijde professionele markt.

De impact van de crisis op de productiecapaciteit is bij Helioscreen vrij beperkt gebleven. De 9 medewerkers per ploeg in de weverij kunnen tijdens hun werk voldoende afstand van elkaar houden, en de 7 ondersteunende medewerkers (planning, inkoop…) volgen de productie dankzij telewerk van thuis uit.

In 2019 ging Helioscreen in zee met de Gentse startup Factry om een datacaptatie en MES platform (een “Historian”) te installeren. Het platform collecteert data van industriële systemen op de werkvloer (zoals sensoren, PLC’s en sturingen), en maakt de informatie die in deze data vervat zit zichtbaar voor de kantoorapplicaties binnen het bedrijf (zoals bij voorbeeld ERP- of BI-software). Zo heeft iedereen de juiste informatie op het juiste moment en op de juiste plaats – in dit geval dus ook in het thuiskantoor. We spraken met Stefaan Claeys, operations manager Helioscreen, en met Yves Bourgeois van Factry.

Tip 1: kies je pilootproject verstandig en geef prioriteit aan “quick wins”

Helioscreen heeft van bij de start van deze oefening prioriteit gegeven aan het digitaliseren van alle data die met weefsel op rol te maken hebben. Moderne weefmachines hebben tientallen sensoren aan boord, en zitten vol met elektronica en geavanceerde regelsystemen.  Alle weefmachines bij Helioscreen zijn gekoppeld aan één database (de “Single Source of Truth”). Via deze data heeft Helioscreen als eerste ingezet op het verduidelijken van de operator instructies via gerichte schermen voor werkorganisatie. Ze deden dit zowel op niveau van de weefmachines als op niveau van het overzicht van de productie, gekoppeld aan het ERP-systeem. Het zichtbaar maken van de rendementen zal pas in een volgende fase starten.

Tip van Stefaan Claeys (operations manager Helioscreen): “Start zo snel mogelijk met het inzetten van die data voor het optimaliseren van operationele processen via instructieschermen, en begin niet meteen met het meten van de huidige rendementen of het maken van de productierapportages. De instructieschermen maken onmiddellijk een verschil aangezien de operatoren hierdoor minder tijd verliezen met het wachten op instructies. Rapportage en rendementen zijn dus voor een tweede fase.”

Tip 2: maak van de nood een deugd, en evalueer wanneer mogelijk

Bij de start van de oefening met Factry in 2019 had Helioscreen niet onmiddellijk de intentie om te starten met (deeltijds) thuiswerk van de inkopers of de planners. Na de coronaperiode zal het bedrijf dan ook samen met het personeel een grondige evaluatie maken van de plus- en minpunten van deze andere manier van werken. Zo had op dit moment nog niet iedereen van de 7 thuiswerkers een laptop of een ergonomische werkomgeving thuis. De medewerkers hebben de kans gekregen om alle apparatuur, inclusief ergonomische bureaustoelen, mee te nemen en de IT-afdeling heeft de nodige ondersteuning geboden zodat iedereen vlot kan thuiswerken. De werknemer moet hiervoor wel een mentale “klik” maken:  werken hoeft niet noodzakelijk van 8 tot 5, maar het is wel belangrijk dat alle taken correct uitgevoerd zijn zodat de productieplanning gehaald wordt.

Tip 3: eerst de mentaliteit, dan de digitalisatie, en blijf communiceren

Dankzij het datacollectie platform van Factry is het nu ook heel wat rustiger geworden op de productievloer Omdat iedereen inzage heeft in de productiedata, krijgen operatoren nu minder vragen van hun collega’s en kunnen ze zelf ook beter plannen. Bij het proces van thermofixatie bijvoorbeeld moeten bepaalde lengtes afgewerkt worden en dat duurt een bepaalde tijd; vroeger werd centraal bepaald wanneer dit proces gestart moest worden, maar nu kan de operator het startmoment zelf plannen gedurende zijn shift.

Tip van Stefaan Claeys: “Begin eerst te werken aan de mentaliteit vooraleer je start met digitalisatie, en blijf ook continu werken aan die mentaliteit. Het leuke van de digitalisatie is dat het systeem bijvoorbeeld ook voorspelt of de levertermijn naar de klant gehaald kan worden. We geven de operator meer inspraak in zijn planning met onmiddellijke feedback door het systeem over de levertermijn en dit alles zonder tussenkomst van de planner. Hierdoor ontstaat er meer rust en een meer betrouwbaardere productieomgeving.  Het introduceren van nieuwe visualisaties in de werkplaats (bv visualisatie van de planning) moet altijd goed worden begeleid met de nodige duiding. Zo waren onze operatoren gewoon aan een planning van 4 maanden. Wanneer we verbeteringen in de doorlooptijden realiseerden en de planning op 1 maand konden terugbrengen, werd dit vertaald als “het gaat minder goed met het bedrijf”. En dit terwijl we nog nooit zo goed hadden gepresteerd.

Wat na corona?

De Historian als datacollectieplatform vormt de basis van een veel groter project. Zo zijn eventuele defecten traceerbaar, wat toelaat om na te gaan of er bepaalde patronen in deze defecten zijn. Helioscreen kijkt er alvast naar uit om ook de confectie-afdeling mee te betrekken, om zo een globaler overzicht te krijgen. Verder zijn er ook nog stappen te zetten op vlak van rapportering.

Stefaan Claeys: “We hebben ook geleerd uit de corona crisis. Vergaderen is efficiënter als iedereen dit van achter zijn/haar bureau doet – van de eerste keer met de juiste gegevens; telefonisch overleggen kan ook, en is soms efficiënter. We kunnen ook leren uit het thuiswerk, om eventueel woon-werkverkeer gemakkelijker te maken voor onze mensen.”

Tip van Factry

Factry, een digitale startup die vooral actief is in de procesindustrie, krijgt regelmatig vragen over het toepassen van gesofisticeerde data analyses en het inzetten van AI oplossingen. Maar vaak zit er al een enorme meerwaarde in een eerste fase, nl. het  digitaliseren van de data en die laten aansluiten op de kantoorapplicaties. Zo kan data beter gemonitord en geanalyseerd worden om in een eerste fase de bedrijfsprocessen significant te gaan verbeteren. In een tweede fase kan dan gedacht worden aan andere gevorderde toepassingen, zoals patronen ontdekken in de data, en ook op basis daarvan gaan anticiperen op foute patronen die niet gewenst zijn (bv. voor Helioscreen automatisch stilstanden gaan detecteren van de weefmachines).

Yves Bourgeois: “Bij Factry vinden we het belangrijk om tijdens een project iedereen te betrekken, van operation manager, planner, tot IT en ook de productieverantwoordelijke en de operatoren, zodat de oplossing voor iedereen binnen het bedrijf een meerwaarde levert.  Dit draagt bij tot een betere omarming en acceptatie van de uiteindelijke oplossing. Hierbij dient geleidelijk aan begonnen te worden: start small, met oog op het grotere geheel.”