Na jarenlang aandringen vanuit Agoria Vlaanderen, zette de Vlaamse regering vrijdag jl. het licht op groen voor de aanpassing van de zogenaamde 'Richtlijn Van den Brande'. Wat verandert er?


De richtlijn uit 1994 legde strenge beperkingen op voor steun aan innovatieprojecten van bedrijven die een mogelijke militaire affiniteit hebben.

Nieuwe context

De doorbraak komt er mede door de sterk veranderde omgeving. De Europese Unie speelt een steeds grotere rol op vlak van defensie. Ook de geopolitieke situatie wijzigt aan een snel tempo met groeiende geopolitieke instabiliteit, uitdagingen op vlak van cybersecurity, terrorisme…

De Europese Unie heeft in dat kader een 'European Defence Fund' opgericht dat gericht is op financiering van onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten in het kader van een uniforme Europese defensiestrategie. Specifieke aandacht gaat naar synergie tussen civiele en militaire toepassingen.

De strategische visie voor Defensie (2016-2030) voor ons land, geeft invulling aan de politieke wil om de investeringen op te trekken. Hierbij staat ook nauwe samenwerking met de lokale industrie centraal.

Aangepaste richtlijn

De door de Vlaamse regering goedgekeurde conceptnota vormt de basis voor een nieuwe richtlijn. De offensieve wapensystemen blijven uitgesloten van steun. Het gaat om vuurwapens, chemische en biologische wapens, munitie, bommen, rakketten en mijnen… zoals beschreven onder categorieën ML1, ML2, ML3, ML4 en ML7 a tot e. Onderzoeksprojecten uit deze categorieën zullen geen Vlaamse ondersteuning kunnen krijgen.

Onderzoeksprojecten die vallen binnen de Europese programma's (EDA, European Defence Fund, kaderprogramma's, ESA…), federale militaire programma's of internationale defensieprogramma's met ons land als financierend partner én waarvoor al een ethische code geldt, zullen zonder advies van het Adviescomité steun kunnen krijgen. Indien er geen ethische code of controle voorzien is in het programma, wordt het dossier doorgestuurd naar het Ethisch en Strategisch Adviescomité voor een bindend advies. Fundamenteel onderzoek komt ook zonder bijkomende voorwaarden in aanmerking voor steun.

Voor alle andere projecten is steun enkel mogelijk na positief advies van het Ethisch en Strategisch Adviescomité.

Ethisch en Strategisch Adviescomité

Een Ethisch en Strategisch Adviescomité zal adviezen verlenen omtrent mogelijke steun. Dat comité wordt multidisciplinair samengesteld en beoordeelt of het project in overeenstemming is met de Vlaamse beleidsvisies op vlak van ethiek, veiligheid, Europese integratie, buitenlands beleid, wapenexport en economisch en innovatiebeleid.

Het comité wordt opgericht door het Agentschap Innoveren en Ondernemen en zal dossiers doorgespeeld krijgen door de dossierbehandelaars van het Hermes Beslissingscomité, dat finaal alle steunaanvragen beoordeelt. Over de adviezen van het Adviescomité zal gerapporteerd worden aan de Vlaamse regering en het Vlaams parlement.

Reactie Agoria Vlaanderen

Agoria Vlaanderen is alvast tevreden dat Vlaanderen zichzelf niet langer buitenspel zet bij de ontwikkeling van militaire en dual use technologie. "Zeker in de nieuwe context, waarbij Europa en ook ons land meer en meer voor de eigen veiligheid zullen moeten instaan en zullen moeten investeren in eigen militaire technologie, is deze versoepeling een goede zaak", aldus Peter Demuynck, algemeen directeur Agoria Vlaanderen.