Op woensdag 27 mei heeft de Europese Commissie haar herstelplan voorgesteld om de economische crisis als gevolg van COVID-19 te boven te komen.


Het plan omvat een reeks initiatieven zoals een ondersteuningsvehikel van 750 miljard euro (waarvan 500 miljard subsidies) maar ook een 'Strategic Investment Facility', waarmee op termijn 150 miljard euro in strategische sectoren zou worden geïnjecteerd. Aan dat pakket wordt nog een aangepast voorstel van meerjarenbegroting van de EU voor 2021-2027 toegevoegd evenals het herziene werkprogramma van de Commissie voor 2020 (lijst van mededelingen en verordenende initiatieven voor dit jaar).

Wat moeten we onthouden van dit herstelpakket?

Het EU-pakket is zonder twijfel politiek ambitieus (Europese lening met solidariteitsmechanisme tussen lidstaten). Het pakket lijkt coherent wat de prioriteiten betreft (de digitale en klimaattransitie en de interne markt staan centraal in de verschillende financiële en wetgevende maatregelen), al moet dit nog worden bekrachtigd.

Het bevat nieuwe elementen inzake industrieel beleid, die met name gericht zijn op financiële steunverlening aan strategische sectoren (met als doel om de "afhankelijkheid van die sectoren van het buitenland" te verkleinen).

Het pakket is een voorstel en de implementatie ervan vereist eenparige goedkeuring door de lidstaten. Pas dan kan worden nagegaan of de maatregelen doeltreffend zijn en of de voorgestelde financiering toereikend is …

Daarna zullen we terugkomen op de concrete maatregelen voor de ondernemingen en voor de technologische industrie.

Voor Agoria moeten dit de aandachtspunten zijn: 

  • Recovery and Resilience Facility: aan België zou 4,8 miljard euro worden toegewezen. Om die financiering te verkrijgen moet een coherent plan worden uitgewerkt en voorgelegd aan de Europese Commissie. Dit plan moet maatregelen omvatten waarmee grote uitdagingen worden aangegaan zoals de digitale transitie (met inbegrip van het 5G-netwerk) en de klimaattransitie of nog de toekomstige ontwikkeling van de arbeidsmarkt (opleiding, skills …).

  • Just Transition Fund: België wordt 380 miljoen euro voorgesteld ter ondersteuning van gebieden die met aanzienlijke sociaal-economische uitdagingen worden geconfronteerd op de weg naar klimaatneutraliteit tegen 2050.

  • InvestEU Programme: het gaat om het investeringsprogramma van de EU (het vroegere plan-Juncker). Het voorstel van de Commissie is om dit programma op te waarderen (15,3 miljard aan waarborgen). De totale waarborg zou daardoor komen op 75 miljard euro en het doel is om 1.000 miljard euro aan investeringen aan te trekken. Een van de doelstellingen is de financiering van duurzame infrastructuur (zoals energie-efficiëntie van gebouwen of oplaadpunten voor elektrische auto's) waarvoor de middelen zouden worden verdubbeld (20 miljard euro aan waarborgen) t.o.v. het oorspronkelijke programma. To be confirmed.

  • InvestEU Programme/Strategic Investment Facility: nieuw instrument van 15 miljard euro voor de hele EU dat als doel heeft om 150 miljard euro aan investeringen aan te trekken voor activiteiten die van strategisch belang zijn voor de EU. Hoewel die activiteiten zijn opgelijst (art 7.1.(e)), lijkt er veel ruimte te zijn voor interpretatie … Interessant is ook dat IPCEI's (important projects of common European interest – belangrijke projecten van gemeenschappelijk Europees belang) die financiering zouden kunnen genieten.

Deze punten worden meer in detail behandeld in bijgaande presentatie(4,8 MB).