Woensdag 17 februari 2021 heeft de Europese Commissie haar nieuwe handelsbeleid aangenomen. De heroriëntatie volgt na een openbare raadpleging waaraan Agoria actief heeft deelgenomen. Agoria is erg opgezet dat zoveel van zijn opmerkingen in de strategie terug te vinden zijn. Daarom steunen we dit hernieuwd Europees handelsbeleid. Toch wil Agoria tegelijk ook waarschuwen voor verdoken protectionisme en voor de administratieve last die schuilen in het arsenaal aan nieuwe unilaterale handelsinstrumenten.


Strategische keuze voor openheid

Ondanks het mondiaal oprukkend economisch nationalisme blijft de EU realistisch en erkent ze dat landen in de toekomst onderling afhankelijk blijven. Daarom is er nood aan een modern, stabiel en rechtszeker internationaal handelskader. De hervorming van de WTO is daarom terecht een topprioriteit. Het is ook positief dat de EU begrijpt dat haar uitgebreide handelsnetwerk dient om de toevoer van noodzakelijke grondstoffen te garanderen en investeringen aan te trekken die de innovatie in de EU ondersteunen. Afzetmarkten verbeteren en er nieuwe creëren op basis van Europese, maar internationaal gedeelde product-, sociale en milieunormen is een goede strategische keuze. De ambitie om oorsprongsregels verder te stroomlijnen wordt zeer goed onthaald.

Een groen en digitaal Europa in een duurzame wereldeconomie

De EU kiest ondubbelzinnig voor de productie van klimaatvriendelijke en digitale technologieën, de circulaire economie en het verzekeren van de noodzakelijke toeleveringsketens. Uit de strategie blijkt dat de EU begrijpt dat groene en digitale technologie leidt tot competitieve en beter betaalde jobs. Agoria juicht in het bijzonder ook de ambitie toe om multilateraal digitale handelsregels (o.a. over e-commerce) te willen sluiten en met sleutelpartners verdere regelgevende samenwerking na te streven. Door ook aandacht te hebben voor mensenrechten, milieu en klimaat in haar handelsbeleid wordt ook gestreefd naar een duurzamere wereldeconomie. Toch moet opgelet worden dat men de juiste prioriteiten behoudt in het onderhandelen van vrijhandelsakkoorden. Naast de opportuniteitsafweging mag men ook de juridische consequenties hiervan niet uit het oog verliezen.

Door met de VSA en andere gelijkgestemden productnormen en waarden te promoten door middel van internationale handel, kan tegelijk ingezet worden op toegevoegde waarde en duurzaamheid. Door het strategische belang van het nabuurschap en Afrika hoog aan te stippen, geeft de EU het belang aan van kortere toeleveringsketens in strategische producten. Agoria kijkt reikhalzend uit naar de modernisering van de relaties binnen de EEA en naar de inwerkingtreding van de strategische akkoorden met MERCOSUR, Mexico en Chili. Agoria hoopt dat de onderhandelingen in Azië, alsook deze met Australië en Nieuw-Zeeland snel tot resultaten leiden.

Opletten voor overmatig gebruik van unilaterale instrumenten

Agoria stelt wel vast dat de EU een zeer uitgebreid arsenaal aan unilaterale instrumenten uitwerkt. Dit dreigt de administratieve last op (vooral Europese) bedrijven aanzienlijk te verhogen. Bovendien kan een bovenmatig gebruik van deze instrumenten vervallen in protectionisme en de nagestreefde openheid onderuithalen. Voorbeelden hiervan zijn het Carbon Border Adjustment Mechanism, de Mandatory Due Diligence Richtlijn of de FDI Screening, alsook de aangescherpte exportcontroleregels en de uitbreiding van de regels betreffende conflictmineralen. Agoria is niet tegen deze instrumenten, maar vraagt voorzichtigheid en degelijke (cumulatieve) impactstudies.

Downloads: